ਹਿੰਦੂ ਨਵ ਵਰਸ਼ ਦਾ ਸ਼ੁਭਾਰੰਭ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ (30 ਮਾਰਚ) ਚੈਤ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਪਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚੈਤਰਾ ਨਵਰਾਤਰੀ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਵਾਰ ਹਿੰਦੂ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ 2082 ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਜੋਤਿਸ਼ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ 2082 ਯੁੱਗ ਦੇ ਸੰਵਤਸਰ ਦਾ ਨਾਮ ਸਿਧਾਰਥ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਵਾਹਨ ਘੋੜਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਸੰਵਤਸਰਾ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਗ੍ਰਿਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੂਰਜ ਕੋਲ ਹੋਵੇਗਾ। ਸਾਲ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਪ੍ਰਤੀਪਦਾ ਦੇ ਦਿਨ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ ਪ੍ਰਤੀਪਦਾ ਤਿਥੀ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ ਗਰਮੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੈਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਪਰ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਨਤੀਜੇ ਦੇਵੇਗਾ। ਫ਼ਸਲਾਂ ਚੰਗੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
ਸਿਰਫ਼ ਮਨੁੱਖ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਕੁਦਰਤ ਵੀ ਹਿੰਦੂ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਰੁੱਤਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਬਸੰਤ, ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਲੋਕ ਹਿੰਦੂ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਹਿੰਦੂ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਤਿਉਹਾਰ ਚੈਤਰਾ ਨਵਰਾਤਰੀ ਅਤੇ ਗੁੜੀ ਪੜਵਾ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਦਿਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਦਿਨ ਮਰਯਾਦਾ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਅਤੇ ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦਾ ਰਾਜਭਾਗ ਵੀ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਹਿੰਦੂ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲਾਂ ਬਾਰੇ।
ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ ਕੀ ਹੈ?
ਜੇਕਰ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ ਰਾਜਾ ਵਿਕਰਮਾਦਿਤਯ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਹਿੰਦੂ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕੈਲੰਡਰ ਤੋਂ 57 ਸਾਲ ਅੱਗੇ ਹੈ।
ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ
ਚੰਦਰ-ਸੌਰ ਪੰਚਾਂਗ
ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ ਦੀ ਗਣਨਾ ਚੰਦਰਮਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ 12 ਮਹੀਨੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਚੈਤ, ਵੈਸ਼ਾਖ, ਜੇਠ, ਆਸ਼ਾਢ(ਹਾੜ), ਸ਼ਰਾਵਣ(ਸੌਣ), ਭਾਦਰਪਦ, ਅਸ਼ਵਿਨ, ਕਾਰਤਿਕ, ਮਾਰਗਸ਼ੀਰਸ਼ਾ, ਪੌਸ਼, ਮਾਘ ਅਤੇ ਫਾਲਗੁਣ(ਫੱਗਣ) ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਸੰਵਤਸਰਾ ਚੱਕਰ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਸੰਵਤਸਰਾ ਚੱਕਰ 60 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਖਾਸ ਨਾਮ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ, ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਗਣਨਾ ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਹਿੰਦੂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਵਰਾਤਰੀ, ਰਾਮਨਵਮੀ, ਦੀਵਾਲੀ, ਰੱਖੜੀ, ਹੋਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰੀਖਾਂ ਵਿਕਰਮ ਸੰਵਤ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਵਸੰਵਤਸਰ ‘ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਸੰਯੋਗ ਬਣਨਗੇ
ਜੋਤਿਸ਼ ਗਣਨਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਸੰਵਤ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ, ਚੰਦਰਮਾ, ਸ਼ਨੀ, ਬੁੱਧ, ਸ਼ੁੱਕਰ ਅਤੇ ਰਾਹੂ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦਾ ਮੇਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬੁੱਧਦਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜਯੋਗ ਵੀ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਇਸ ਰਾਸ਼ੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ‘ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਵੇਗਾ।